Posted by Sinan Canan Aralık 24, 2009
Baharın ilk aylarına ait iç açıcı bir günün akşamı, Karadeniz’in en büyük liman kenti Samsun’un Atakum sahillerinde, iki üniversiteli genç aşık el ele geziniyorlardı. Kendilerinin bile farkında olmadıkları ve muhtemelen yıllar sonra çok özleyecekleri kadar mutlu oldukları günlerden biriydi o gün. Fazla konuşmadan, gerçeklerden ayrı, temas halindeki ellerinden birbirine geçen elektriği dinlemeye odaklanmış vaziyette, yönsüz bir gezintiye çıkmışlardı. Konuştukları şeyler belki de dünyada en çok konuşulmuş konulardı. Dersler, arkadaşlarının yaptıkları, yakın çevre entrikaları, aile şikayetleri vb. Dolayısıyla konuşulanların pek de önemi yoktu. Önemli olan sadece birlikte olmaktı.
Uzunca bir süredir yürüyorlardı. Yorulduğunu farkeden ve “acaba dinlensek mi?” diye aklından geçirmeye başlayan genç erkeğin elinden tutan sevgilisi, birden kumların arasında değişik bir şey gördü. Yazının devamını oku »
Yazı kategorisi: Hikaye | Etiketler: Determinizm, Kaos Paradigması, Yengeç | » yorum bırak;
Posted by Sinan Canan Aralık 2, 2008
Fizikte kaos, özel bir anlamı olan, günlük kullanımdaki anlamından farklı bir anlama sahip bir kelimedir. Bir fizikçi için “kaotik hareket” ifadesi, aslında fiziksel bir sistemin hareketinin görünüşte çılgınca ya da vahşice olmasıyla kesinlikle ilgisizdir. Esasen kaotik bir sistem yumuşak ve düzenli görünümlü bir davranış sergileyerek evrilebilir. Bunun yerine kaos, sistemin davranışı hakkında uzun vadeli doğru tahminlerde bulunmanın mümkün olup olmadığı konusu ile ilgilidir. Fiziğin 400 yılı boyunca fizik kanunları, doğadaki neden ve sonuç arasındaki tam bağlantıyı yansıttılar. Dolayısıyla yakın zamanlara kadar, başlangıç koşulları yeterince iyi bir şekilde bilindiği takdirde herhangi bir fiziksel sistem hakkında her zaman uzun vadeli doğru tahminler yapılabileceği varsayılıyordu. Doğadaki kaotik sistemlerin yaklaşık yüz yıl kadar önce keşfedilmesi bu anlayışın kökten yıkılmasına neden oldu. Yazının devamını oku »
Yazı kategorisi: Bilim/Yorum, Kaos-Kuantum | Etiketler: Düşünce, Determinizm, Doğal Biçimler, Kaos Kuramı, Kaos Paradigması | » yorum bırak;
Posted by Sinan Canan Aralık 2, 2008
Her şey, Benoit Mandelbrot’un kafasında oluşan ve aslında basit gibi görünen bir soru ile başladı: İngiltere’nin kıyı uzunluğu ne kadardır? Yanıtı bulmak için yapılabilecek ilk şey, ölçeği belli bir harita bulduktan sonra, buradan kıyı şeridinin uzunluğunu, sözgelimi bir iple ölçmek ve sonucu haritanın ölçeğiyle çarparak, kıyı uzunluğunu hesaplamak olabilir. Peki, kıyı şeridinin uzunluğu ‘gerçekte’ ne kadardır? Kıyı şeridinin uçaktan çekilmiş bir dizi fotoğrafı ile daha doğru bir ölçüm yapabilirsiniz; şüphesiz bu değer, harita üzerinde hesaplanandan biraz daha büyük çıkacaktır. Biraz daha ileri gidip, tüm kıyıyı adım adım ölçtüğünüzü düşünelim; bu durumda ne kadarlık bir uzunluk hesaplayabilirsiniz? Peki ya tüm uzunluğu milimetrik bir cetvelle ölçebildiğinizi düşünün; hatta moleküler boyulara kadar uzanan hassas bir uzunluk ölçümü yapabildiğinizi… Sonuçta, ölçümlerinizi hassaslaştırdıkça, kıyı uzunluğunun sonsuza gittiğini farkedeceksiniz. Sonlu bir kara parçasının sınırları, aslında sonsuz uzunluktadır! Yazının devamını oku »
Yazı kategorisi: Bilim/Yorum, Kaos-Kuantum | Etiketler: Bilim, Bilim Felsefesi, Doğal Biçimler, Fraktal geometri, Julia, Kaos Kuramı, Kaos Paradigması, Mandelbrot | 4 Yorum »
Posted by Sinan Canan Eylül 24, 2008
1971 yılında, Lorenz adlı bir meteoroloji uzmanı, hava tahminleri yapmakla uğraştığı laboratuavarındaki bilgisayarında garip bir şeyler keşfetti. Önce bunun bir ölçüm hatası olduğunu sanmıştı. Ama sonradan, bunun ileriki yıllardaki tüm bilimsel düşünceyi ve insalığın fikir dünyasını önemli ölçülerde etkileyecek bir bilimsel bakış açısı değişikliği olduğu anlaşılacaktı. Yazının devamını oku »
Yazı kategorisi: Bilim/Yorum, Düşünceler, Kaos-Kuantum | Etiketler: Bilim Felsefesi, Kaos Kuramı, Kaos Paradigması, Kavramlar | » yorum bırak;
Posted by Sinan Canan Temmuz 30, 2007
Yarın şöyle güzel bir piknik yapmayı düşünüyorsunuz. Yapacağınız ilk işlerden bir tanesi, piknik için alış veriş yapmadan önce, televizyon veya radyodan ‘hava durumu’na bir göz atmak olur genellikle. Öyle ya, güzel beklentilerle çıkılan bir piknikten sırılsıklam bir halde kaçarak eve dönmek pek de hoş olmayacaktır. Peki, her gün izlemeye alıştığımız bu hava raporları nasıl elde ediliyor? Yazının devamını oku »
Yazı kategorisi: Bilim/Yorum, Kaos-Kuantum | Etiketler: Bilim Felsefesi, Determinizm, Doğal Biçimler, Kaos Kuramı, Kaos Paradigması | » yorum bırak;
Baharın ilk aylarına ait iç açıcı bir günün akşamı, Karadeniz’in en büyük liman kenti Samsun’un Atakum sahillerinde, iki üniversiteli genç aşık el ele geziniyorlardı. Kendilerinin bile farkında olmadıkları ve muhtemelen yıllar sonra çok özleyecekleri kadar mutlu oldukları günlerden biriydi o gün. Fazla konuşmadan, gerçeklerden ayrı, temas halindeki ellerinden birbirine geçen elektriği dinlemeye odaklanmış vaziyette, yönsüz bir gezintiye çıkmışlardı. Konuştukları şeyler belki de dünyada en çok konuşulmuş konulardı. Dersler, arkadaşlarının yaptıkları, yakın çevre entrikaları, aile şikayetleri vb. Dolayısıyla konuşulanların pek de önemi yoktu. Önemli olan sadece birlikte olmaktı.
